Aşırı Kar Yağışları ve Çığ Düşmesi

Aşırı Kar Yağışları ve Çığ Düşmesi

5 Ocak 2019 0 Yazar: uzun

Havada yoğunlaşmış su buharının sıcaklığın 0°nin altına inmesi sonucu yere düşen katı yağış biçimidir. Aslında atmosferin üst kısımlarında meydana gelen yağış türlerin­den dolu hariç hepsi kar şeklinde olur.

Yere yaklaştıkça enleme, mevsime ve bulunu­ lan bölgeye bağlı olarak yağmura döner. Kar taneleri yere düştükten sonra uzun süre varlığını koruyabilir. Doğal olarak karın yerde kalma süresi hava sıcaklığı ile ilişkilidir.

Hava sıcaklığının 0°’nin altında seyretmesi bu sürenin uzun olmasına yol açar. Uzun süre üst üste yığılan kar taneleri zamanla çöker ve daha sağlam bir yapıya döner.

Aşırı kar yağışları da maalesef can ve mal kaybına neden olmaktadır. Aşırı kar yağışı ile yollarda buzlanma tehlikesi artar ve görüş mesafesi kısalır. Bunun sonucunda trafik kazaları meydana gelir, haberleşme araçları bozulur, evlerin çatıları çöker.

Aşırı kar yağışı ve buzlanmaya karşı alına­cak tedbirlerin başında ana cadde ve sokakların mümkün olduğunca trafiğe açık tutulmasına, kar küreme araçlarının sayısının artırılmasına ve halkın bilinçlendirme çalışılmalarının yapılması gelir. Kar yağışını çok alan yerlerde çığ düşmesi de ayrı bir doğal afet olarak karşımıza çıkar.

Çığ, arazi eğiminin fazla olduğu dağlık alan­larda kar örtüsünün kalınlaşması sonucu biriken kar bloklarının çeşitli nedenlerle yamaçlardan aşağı doğru inmesine denir.

Çığ düşmesi yüksek dağlık alanlarda her an olabilen doğa olayıdır ancak yerleşme yerlerine yakın mesafede olduğunda can kayıplarına neden olur.

Çığ felaketinin başlama nedeni uzun süre yerde kalarak sıkı­şan kar blokları arasındaki hava boşluklarının genişlemesi ile dengenin bozulmasıdır. Dengesi bozulan blok yerçekiminin de etkisiyle kayarak eteklere doğru akmaya başlar. Çok hızlı gelişen çığ düşmelerinde önceden başlayacağı zamanı belirlemek mümkün değildir.

Kar bloklarının bazen güçlü esen rüzgârlar, bazen bir kayakçının üzerinden geçmesi bazen de ses titreşimleri nedeniyle dengesi bozulur. Çığın başlangıç noktası yani kopma alanı ile durma arasındaki mesafenin uzunluğu akma hızına bağlıdır.

Öyle zamanlarda düşen çığlar vardır ki hızları saatte 400 km/saat bulur ve böyle bir çığ yamaçlardan topladığı malzemeyi düz alanlara doldurur. Çığ felaketinin nedenlerinin başında yoğun kar yağışı, arazi eğimi, bitki örtüsünden yoksunluk ve birtakım beşerî faaliyetler gelmektedir.

Depremler ve volkanizma sonucu yer sarsıntıları da çığ felake­tinin başlamasına neden olan diğer doğal olaylardır. Çığ olayı Dünya’da en çok ılıman kuşakta ve soğuk kuşakta görülür. Kutuplara yakın yüksek alanlar ile orta kuşaktaki dağların dorukları çığ felaketi ile her an yüz yüzedir.

cig dusmesi - Aşırı Kar Yağışları ve Çığ Düşmesi

Çığ düşmesi

Çığ felaketinin etkilerini şu şekilde sıralayabiliriz:

 Canlılar, evler ve birtakım tesisler zarar görür.

 Kara ve demir yolu ulaşımı aksar.

 Sanayi bölgelerinde görülen çığ, üretim ve tüketim dengesini bozabilir.

 Alpin kuşakta meydan gelen çığlar orman örtüsüne zarar verebilir.

 Kayakçıların ölmesine neden olabilir.

Çığ felaketine karşı alınabilecek önlemler arasında, erken uyarı sistemleri kurmak, güçlü rüzgârlara karşı koruyucu kanatlar yaparak kar yığınlarının bir noktada birik­mesini önlemek, eğimli yamaçlara kazıklar çakmak ya da metal ağlar çekmek ve bu yamaçlarda ağaçlandırma yapmayı sayabiliriz.