Takım Yıldızlar

Astronomi Tarihi” konu başlığı altında Babiller’in yaptığı takımyıldız adlandırmasının günümüzde de kullanıldığını öğrenmiştiniz.

Peki, takımyıldızların nasıl adlandırıldığını, gök küresindeki işlevlerini öğrenmek ister misiniz?

Bulutsuz bir gecede gökyüzünü gözlemlediğinizde sayısız yıldızla karşılaşırsınız. Sizin düzensiz olarak algıladığınız bu görüntü ilk çağlardan bu yana bilim insanlarının ilgisini çekmiştir. Bilim insanları tarafından yapılan gözlemler sonucunda yıldızların gök küresinde gruplar hâlinde belirli bir düzen içeri­sinde yer değiştirdikleri fark edilmiş. Bu yıldız kümeleri antik çağlarda, mitolojik karakterlerden, daha sonraki zamanlarda ise çeşitli varlıklardan esinlenilerek adlandırılmıştır.

takım yıldızları

Astronomların gök küresi haritasını oluştu­rurken kullandıkları 88 parçanın her biri takımyıl­dız olarak tanımlanmaktadır. Yandaki görselde gök eşleğinin gök küresini ikiye bölmesi ile olu­şan kuzey yarım kürede bulunan kuzey yıldızları görülmektedir.

Kuzey yarım küredeki ba­zı takımyıldızların isimlendirmeleri ile ilgili görselleri gördünüz. Takımyıldız isim­lerinin genellikle mitolojik kahramanlar, hayvanlar veya nesnelerden oluştuğunu fark etmiş olmalısı­nız.

Bunun nedeni, günümüzde geçerli olan 88 takımyıldız adlandırmasının 48’inin Batlamyus’un oluşturduğu yıldız haritasına dayanmasıdır.

Astronomların gök küresi haritası

Güney yarım küre takımyıldızlarının adları genellikle hayvan veya bilimsel terimlere dayalıdır. Ta­kımyıldız ve yıldız adlandırmalarında harfler ve sayılar da kullanılmaktadır.

Büyük ayı takım yıldızı

Büyükayı takım yıldızı

Yukarıdaki görselleri inceleyiniz. Sol görsele dikkatlice baktığınızda Ay’ın sağ üst kısmında yer alan parlak yıldızlar grubunu görebilirsiniz. Bu yıldız grubu Büyükayı takımyıldızıdır. Sağdaki görsel ise Hubb­le Uzay Teleskobu tarafından çekilmiştir. Görselde Büyükayı’nın işaretçi yıldızlarından başlayan kesikli çizgiyi takip ettiğinizde Küçükayı takımyıldızının en parlak yıldızına ulaşırsınız. Bu yıldız, tarih boyunca insanların yön bulmak için kullandığı Kutup Yıldızı veya bilimsel adıyla Polaris’tir. Kutup Yıldızı üç yıldız­dan oluşan bir sistemdir. Bu yıldızlardan Polaris A ve Polaris B sağdaki görselde gösterilmiştir. Üçüncü yıldız ise varlığı 1929 yılında belirlenen bir cüce yıldızdır.

Koltuk takım yıldızı

Gök cisimlerinin bir gün boyunca gökyüzün­de yaptıkları hareket, cisimlerin günlük hareketi olarak tanımlanır. Dünya üzerindeki bir gözlemci­ye göre gök cisimlerinin eşleğe paralel çemberler üzerinde doğudan batıya doğru hareket ediyor görünmelerinin nedeni aslında Dünya’nın kendi ekseni etrafında batıdan doğuya dönüşüdür.

Dünya kendi ekseni etrafındaki dönüşünü yaklaşık 24 saatte tamamlar. Gökyüzünde göz­lemlediğiniz yıldızlar da bu dönüşe zıt yönde ha­reket ederek (gözlemciye göre) günlük çemberle­ri üzerindeki hareketlerini bir günde tamamlar.

You may also like...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir