Türk Müziği Tarihine Giriş – Şaman Müziği

Türk Müziği Tarihine Giriş

Altay Türk kültürü ve buna parelel olarak gelişen Türk müzik kültürü, Türklerin Altay Dağları’nda yaşadıkları dönemde (yaklaşık MÖ 3000 – 700) oluşmaya başlamıştır. Türkler, ilk yurtları olan Altay Dağları’ndan ayrılıp yan sayfada bulunan haritada belirtilen bölgelere yayılmış, bu bölgelerde yeni devletler kurmuşlardır. Altaylılar; göçebe yaşam biçimini, çöl ve dağ yaşamının zorluklarını, güzelliklerini davul ritimleri ve tekrar eden küçük motiflerden oluşan ezgilerle ifade etmişlerdir. Doğum ve ölüm törenlerinde duygularını müzikle dile getirmişlerdir.


Şaman Müziği

Altay Türklerinin dinî inancı olan Şamanizm, Türk müzik kültürü ile Orta Asya müzik kültürü örneklerinin oluşmasında önemli rol oynamıştır. Toplumda din görevlisi olarak hizmet veren şamanlar,
dinî törenler esnasında müzik icra etmişlerdir. Onların yaptıkları müziğe şaman müziği denmiştir. Şaman (kam) müziğinin temelini; ezgi, ritim ve dans oluşturmaktadır. Şamanlar, ağızdan çıkardıkları seslerle müziklerini oluşturmuşlar ve kendilerini doğaüstü güçlerle eşit görerek kötülükleri, tehlikeleri korkutup kaçırdıklarına inanmışlardır. Dağlara, nehirlere ve doğada etkilendikleri varlıklara dualar okumuşlardır.

Alttaki görsel, şaman davulu ve doğa varlıklarının birer sembol hâlinde verildiği duvar resimlerini içermektedir. Bu görselde eski Türk topluluklarının şaman davulu üzerine doğa varlıklarını çizmeleri doğa ile davul arasında sıkı bir bağ kurduklarını göstermektedir.

MS 3. yüzyıl duvar resimleri (şematik çizim)

MS 3. yüzyıl duvar resimleri (şematik çizim)

Şaman Müziğinin Özellikleri:

• Müziğin ritmi, şamanın vücut hareketlerinin hızına göre oluşmuştur.
• Şamanın söylediği sözler doğaçlamadır.
• Şaman danslarında kartal, kurt, ayı, geyik, kuğu ve at gibi hayvanların tasvirleri yer almıştır.
• Şamanlar, Orta Asya’nın zor iklim şartlarından etkilenmiş, doğa olaylarını danslarına ve müziklerine yansıtmışlardır.
• Şamanlar, kurak geçen yaz aylarında müzikli dualarında yağmuru çağırmışlardır.

Şunlara da Göz Atmalısın

Share

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir